Hoe Trump ook na zijn verbanning van de sociale media nog gehoord wordt

Sociale media Oud-president Trump lijkt stilgevallen sinds hij van Twitter en Facebook is verbannen. Maar zijn aanhang heeft de massale verspreiding van zijn felste woorden op sociale media overgenomen.

Donald Trump zaterdag op de Republikeinze Conventie in North Carolina.
Donald Trump zaterdag op de Republikeinze Conventie in North Carolina. Foto Chris Seward / AP

Wie denkt dat de tirades van Donald Trump van de sociale media zijn verdwenen sinds hij begin dit jaar werd verbannen van Twitter, Facebook en Instagram, heeft het mis. Zijn aanhang en sympathiserende media zorgen ervoor dat zijn meest gepeperde uitspraken nog altijd grote verspreiding krijgen op sociale netwerken.

Dat blijkt uit onderzoek van The New York Times. De journalisten brachten eerst het aantal likes en retweets in kaart van bijna 1.600 berichten die de toenmalige president op sociale media plaatste tussen 1 september en 8 januari. Vanaf die laatste datum was hem de toegang tot de drie platforms ontzegd, vanwege zijn aanmoediging van de meute die het Capitool had bestormd.

Vervolgens vergeleken de onderzoekers de uitkomst van die telling met wat er gebeurde met de uitingen die Trump daarna noodgedwongen alleen kwijt kon op zijn eigen blog, in officiële verklaringen, in e-mails en op de website waarmee hij campagnegeld inzamelt. Die berichten waren lang niet zo talrijk als zijn tweets. Maar ze blijken vaak toch vooral op sociale media massaal verspreid te zijn, door populaire rechtse twitteraars en nieuwsorganisaties als Fox News en Breitbart News, die Trump steunen.

Omweg via Trumps aanhang

Door de bank genomen nam de verspreiding van Trumps uitingen, en de likes en retweets ervan, weliswaar zeer sterk af. Maar de felste uitspraken haalden via de omweg van zijn aanhang zeker zoveel likes en retweets als toen hij zelf nog kon twitteren. Alles bij elkaar werd bijvoorbeeld zijn kritiek op de migratiepolitiek van president Biden, met als uitsmijter „Ons land wordt kapotgemaakt!”, maar liefst 661.000 keer gedeeld en geliked.

Lees ook: Facebook mocht Trump weren, maar krijgt er ook flink van langs

Opmerkelijk is dat ook tegenstanders van de ex-president soms helpen zijn boodschap te verspreiden – namelijk als Trump kritiek heeft op partijgenoten. Zo werd zijn kritiek op de Republikeinse senator Mitch McConnell niet alleen door Trump-fans enthousiast gedeeld en geliked, maar ook door linkse socialemediagebruikers en nieuwsorganisaties die zich verheugden over de verdeeldheid in het Republikeinse kamp.

Alleen op één thema bleef het geluid van Trump gedempt. Zijn hardnekkige beweringen over de vermeende grootschalige verkiezingsfraude, waar nooit bewijs voor is geleverd, komen niet ver meer. De tien meest populaire tweets daarover kregen toen hij zelf nog mocht twitteren bij elkaar 22,1 miljoen likes en retweets. Met de tien meest populaire beweringen hierover ná zijn verbanning oogstten zijn aanhangers bij elkaar niet meer dan 1,3 miljoen likes en retweets. Daarin is het effect zichtbaar van het beleid van de socialemediaplatforms om verspreiding van nepnieuws tegen te gaan. Het toont ook, aldus The New York Times, de „enorme macht” van de socialemediabedrijven bij het beperken van politieke misinformatie.

Vrijdag werd bekend dat Trumps schorsing van Facebook en Instagram nog zeker tot januari 2023 zal duren. Twitter heeft hem definitief de toegang ontzegd.